Avrupa Birliği (AB), enerji yoğun sanayinin rekabet gücünü korumak ve üretimin daha düşük çevre standartlarına sahip ülkelere kaymasını önlemek amacıyla ücretsiz karbon tahsisatlarını artırma kararı aldı. Avrupa Birliği Konseyi ve Avrupa Parlamentosu, 2026-2030 döneminde sanayi sektörlerine yaklaşık 121 milyon ilave ücretsiz emisyon tahsisatı sağlanmasını öngören geçici anlaşmaya vardı.
12 Kasım'da varılan anlaşma, AB Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kapsamında ısı ve yakıt kıyaslama değerlerine (fallback benchmarks) tabi sektörleri kapsıyor. Söz konusu kıyaslama değerleri, belirli bir ürün bazlı kıyaslama kapsamında değerlendirilemeyen üretim süreçlerinde, sanayi tesislerinin enerji tüketimleri esas alınarak ücretsiz karbon tahsisatlarının belirlenmesinde kullanılıyor.
ETS kapsamında her bir ton karbondioksit (CO?) emisyonu için bir tahsisat gerekiyor. Isı ve yakıt kıyaslamalarına dayalı tahsisatlar, toplam ücretsiz karbon tahsisatlarının yaklaşık yüzde 25'ini oluşturuyor. Kimya, kağıt ve kağıt hamuru, gıda ve seramik gibi sektörler bu mekanizma aracılığıyla karbon kaçağı riskine karşı korunuyor.
121 milyon ücretsiz tahsisat sağlanacak
Anlaşma kapsamında, Avrupa Komisyonu'nun mevcut ETS kuralları çerçevesinde ücretsiz dağıtılmasını önerdiği yaklaşık 88 milyon tahsisata ilave düzenlemeler getirildi. Enerji verimliliği denetimleri veya iklim nötrlüğü planları gibi ETS yükümlülüklerini yerine getirmedikleri için daha önce tahsisat alamayan tesisler için 28 milyon tahsisat daha ayrıldı.
Buna ek olarak, 2026-2030 döneminde karbon kaçağı riski yüksek olan enerji yoğun sektörleri korumak amacıyla 5 milyon tahsisatlık hedefli destek mekanizması oluşturulacak. Böylece sanayiye sağlanacak toplam ücretsiz tahsisat miktarının yaklaşık 121 milyon olması öngörülüyor.
Kullanılmayan tahsisatlar ise Modernizasyon Fonu aracılığıyla yatırımların desteklenmesi ve İnovasyon Fonu üzerinden ETS kapsamındaki sektörlerde yenilikçi projelerin teşvik edilmesi için değerlendirilecek.
Anlaşmanın resmî onay süreci devam edecek
İrlanda'nın İklim, Enerji ve Çevre Bakanı Darragh O’Brien, anlaşmanın enerji yoğun sektörlere ihtiyaç duydukları öngörülebilirliği sağlayacağını, Avrupa sanayisinin rekabet gücünü korumasına ve üretimin AB içerisinde kalmasına katkıda bulunacağını belirtti.
Geçici anlaşmanın yürürlüğe girebilmesi için Avrupa Birliği Konseyi ve Avrupa Parlamentosu tarafından onaylanması gerekiyor. Resmî kabulün ardından Avrupa Komisyonu, ısı ve yakıt kıyaslama değerlerinin hesaplanmasına ilişkin uygulama kurallarını belirleyecek.












































