İtalya ve Çekya, Avrupa Birliği’nin enerji maliyetlerini düşürmek ve sanayinin rekabet gücünü korumak amacıyla karbon emisyon izinlerine ilişkin kuralların gevşetilmesini gündeme taşıyor. İki ülke, ortak öneri paketini 15-16 Ekim’de gerçekleştirilecek AB Liderler Zirvesi’nde sunmayı planlıyor.
İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ile Çekya Başbakanı Andrej Babiš’in üzerinde çalıştığı paketin merkezinde, sanayi tesisleri ve elektrik santrallerinin emisyonları için izin satın almasını gerektiren AB Emisyon Ticaret Sistemi’nin (ETS) yeniden düzenlenmesi bulunuyor. İki ülke, ETS kapsamında kullanılan Piyasa İstikrar Rezervi’nin (MSR) devreye alınarak piyasaya ilave karbon izinleri sunulmasını ve böylece karbon fiyatlarındaki yükseliş baskısının azaltılmasını öneriyor.
Öneriler yalnızca karbon piyasasıyla sınırlı değil. Roma ve Prag yönetimleri, metan düzenlemesinin geçici olarak askıya alınmasını ve alternatif gaz tedarikine erişimin kolaylaştırılmasını da istiyor. Ayrıca ulaşım ve ısınma yakıtlarına karbon fiyatlaması getirecek ETS2 sisteminin 2028’deki başlangıcının ertelenmesi gündemde.
Bu girişim, Avrupa sanayisinin yüksek enerji ve karbon maliyetleriyle karşı karşıya olduğu bir dönemde geliyor. Çekya hükümeti de mevcut enerji şokunun, yüksek enerji fiyatları ile karbon ve yakıt maliyetlerinin birleşmesi nedeniyle Avrupa sanayi üretimi ve yatırımları üzerinde baskı oluşturduğunu belirtiyor.
Öte yandan AB, eylül ayında enerji yoğun sektörlerin karbon maliyetlerini hafifletmeye yönelik ayrı bir adım atmıştı. AB Konseyi, 2026-2030 döneminde belirli sektörlere yaklaşık 121 milyon ilave ücretsiz karbon tahsisatı sağlanmasını öngören düzenlemeye ilişkin pozisyonunu kabul etti. Avrupa Komisyonu hesaplamalarına göre düzenlemenin sanayiye yaklaşık 8,25 milyar avroluk karbon maliyeti tasarrufu sağlaması bekleniyor.
Çelik sektörü açısından konu özellikle önemli. EUROFER, AB çelik sektörünün karbon emisyon izinleri için yaptığı yıllık harcamanın 2026'daki 3,4 milyar avrodan 2031'de 8,2 milyar avroya çıkabileceğini öngörüyor.
