İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği (İDDMİB) tarafından açıklanan TR-METALENDEKS verileri, Mart ayında devam eden toparlanma sürecinin Nisan ayında yerini sert ve güçlü bir yükselişe bıraktığını ortaya koydu. Miktar, değer ve birim fiyat endekslerinin tamamında eşzamanlı artışlar kaydedilirken, ortalama ihracat birim fiyatları 5,45 dolara çıkarak 2019 yılından bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Son dönemde yaşanan jeopolitik gelişmelerin ihracat rotalarında önemli değişimlere yol açtığını ifade eden İDDMİB Başkanı Çetin Tecdelioğlu, özellikle Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz hattında yaşanan sorunların Türkiye’yi alternatif tedarik merkezi haline getirdiğine dikkat çekti.
İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği (İDDMİB) tarafından hazırlanan TR-METALENDEKS Türkiye Metal Sanayi İhracat Endeksi’nin 2026 yılı Nisan ayı sonuçları açıklandı.
Endeks verileri, 2026 yılına sert bir düşüşle başlayan ancak Şubat ve Mart aylarında toparlanma eğilimine giren metal sanayinin, Nisan ayında yerini sert ve güçlü bir yükselişe bıraktığını gösterdi. 2026 Nisan ayı, jeopolitik krizlerin ihracat rotalarını Türkiye'ye çevirmesinin hacimsel etkileri ve rekor kıran birim fiyatların birleşimiyle, metal sanayi ihracatı için her anlamda zirvelerin test edildiği tarihi bir ay olarak kayıtlara geçti.
KÜRESEL GELİŞMELER MİKTAR ENDEKSİNİ YÜKSELTTİ
İhracat miktar endeksi, Mart ayındaki 118,80 seviyesinden Nisan ayında yüzde 16,4 oranında güçlü bir artışla 138,29 seviyesine yükseldi. Geçen yılın Nisan ayına göre de yüzde 10,3’lük bir büyüme görüldü. Endeks verilerine göre ton bazında bakıldığında ise ihracat büyümesi daha net bir şekilde ortaya çıktı. Mart ayında 218 bin 41 ton olan metal sanayi ihracatı, Nisan ayında yüzde 16,4 artışla 253 bin 814 tona ulaştı. İDDMİB raporuna göre bu dikkat çekici sıçramanın temel nedeni, 28 Şubat 2026 tarihinde başlayan ABD-İsrail-İran savaşı kaynaklı jeopolitik gerilimler nedeniyle Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz'in büyük ölçüde kapatılması oldu. Bu gelişme kg-adet bazında Türkiye'nin metal sanayi ihracatına olumlu bir etki sağladı.
BİRİM FİYATLAR 5,45 DOLARA ULAŞTI
Öte yandan son aylarda süregelen fiyat artış eğilimi, Nisan ayında da ivmelenerek devam etti. Mart ayında 5,30 dolar/kg olan ihracat birim fiyatı, Nisan ayında yüzde 2,9 oranında artarak 5,45 dolar/kg seviyesine çıktı. Raporda, bu seviyenin endeks çalışmasının başladığı 2019 yılından bu yana ulaşılan en yüksek rakam olduğuna dikkat çekildi.
Miktar bazındaki çift haneli büyüme ve birim fiyatlardaki rekor artış, ihracat gelirlerine de pozitif yansırken, değer endeksinin rekor kırmasını sağladı. Mart ayında 168,31 olan ihracat değer endeksi, Nisan ayında yüzde 19,8 artarak 201,55 seviyesine yükseldi ve son bir yılın en
yüksek değerine ulaştı. Tutar bazında metal sanayi ihracatı ise Mart ayındaki 1 milyar 155 milyon dolar seviyesinden, Nisan ayında 1 milyar 383 milyon dolara tırmandı.
ALT SEKTÖRLERİN TAMAMI YÜKSELDİ
Alt sektörlere bakıldığında da, 6 ana sektörün tamamında, miktar, değer ve birim fiyat bazında topyekûn bir yükseliş yaşandığı görüldü.
Alüminyumda miktar endeksi 137,8’den 165,2’ye hızlı bir şekilde yükselirken, değer endeksi ise 181,9’dan 229,5’e ulaşarak ayın en dikkat çekici büyümelerinden birini sergiledi. Aynı dönemde birim fiyatlar da 4,91 dolardan 5,17 dolara çıktı. Bakırda miktar endeksi 114,9’dan 129,1’e, değer endeksi ise 214,7’den 242,5’e yükseldi. Birim fiyatlar 13,01 dolardan 13,07 dolar/kg seviyesine çıkarak yüksek seyrini devam ettirdi. Armatür sektöründe miktar endeksi 97,8'den 112,5'e, değer endeksi ise 138,8'den 163,5'e çıkarak güçlü bir toparlanma gösterdi. Bu alt sektörde birim fiyatlar 7,14 dolardan 7,32 dolara ulaştı.
Döküm sektöründe miktar endeksi 110,6'dan 128,0'a, değer endeksi 140,3'ten 166,7'ye sıçrarken, birim fiyatı 6,37 dolardan 6,54 dolara yükseldi. Benzer şekilde hırdavat alt sektörü Mart ayındaki artışını sürdürerek miktar endeksini 119,3’ten 122,1’e, değer endeksini 139,9’dan 158,3’e taşıdı. Birim fiyatlar da 2,56'dan 2,83 dolara çıktı. Mutfak Eşyaları sektöründe miktar endeksi 87,1’den 100,5’e, değer endeksi ise 111,2'den 130,2'ye çıkarak toparlanmasını sürdürdü. Birim fiyatlar da 4,60 dolardan 4,67 dolara yükseldi.
ÇETİN TECDELİOĞLU: TÜRKİYE ALTERNATİF TEDARİK MERKEZİ HALİNE GELDİ
İDDMİB Yönetim Kurulu Başkanı Çetin Tecdelioğlu, küresel ticarette yaşanan kırılmaların Türkiye metal sanayisi açısından yeni fırsat alanları oluşturduğunu belirterek, Nisan ayında kaydedilen yükselişin yalnızca miktarsal değil, katma değer açısından da tarihi bir performansa işaret ettiğini söyledi. Tecdelioğlu, “TR-METALENDEKS verileri, sektörümüzün kriz dönemlerinde dahi hızlı refleks gösterebildiğini ve küresel tedarik zincirlerindeki değişimlere güçlü şekilde adapte olabildiğini ortaya koyuyor. Nisan ayında hem miktar hem değer hem de birim fiyat endekslerinde aynı anda yaşanan yükseliş, Türk metal sanayisinin rekabet gücünü ve esnek üretim kabiliyetini net şekilde gösterdi.” dedi.
Jeopolitik gelişmelerin ihracat rotalarında önemli değişimlere yol açtığını ifade eden Tecdelioğlu, özellikle Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz hattında yaşanan sorunların Türkiye’yi alternatif tedarik merkezi haline getirdiğine dikkat çekti. Tecdelioğlu, “Türk metal sektörü; hızlı teslimat avantajı, üretim altyapısı ve yüksek kalite standardıyla küresel alıcıların güvenli limanı olmaya devam ediyor. Bu süreçte kilogram başına ihracat birim fiyatımızın 5,45 dolara ulaşarak endeks tarihinin en yüksek seviyesine çıkması da sektörümüzün daha yüksek katma değerli üretime yöneldiğinin önemli bir göstergesidir.” ifadelerini kullandı.
Metal sanayisinin 2026 yılına zorlu başladığını ancak sektörün kısa sürede güçlü bir toparlanma gösterdiğini vurgulayan Tecdelioğlu, “Alt sektörlerin tamamında eş zamanlı büyüme yaşanması son derece kıymetli. Alüminyumdan bakıra, dökümden mutfak eşyalarına kadar geniş bir yelpazede güçlü artışlar görüyoruz. Önümüzdeki dönemde küresel ticarette normalleşmenin hız kazanmasıyla birlikte Türk metal sanayisinin ihracatta çok daha güçlü bir ivme yakalayacağına inanıyoruz.” dedi.
