ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland üzerinden Avrupa ülkelerine yönelik gümrük vergisi tehdidi, Brüksel’de tansiyonu yükseltti. Avrupa Birliği, Trump’ın açıklamalarının hayata geçirilmesi halinde, ABD’ye karşı 93 milyar avroluk misilleme gümrük vergilerini devreye alma seçeneğini ciddi biçimde değerlendiriyor.
Politico’nun Avrupalı diplomatlar ve yetkililere dayandırdığı haberine göre, AB üyesi 27 ülkenin temsilcileri 18 Ocak’ta Brüksel’de bir araya gelerek Washington ile yürütülecek müzakerelerin sonuçsuz kalması ihtimaline karşı hızla uygulanabilecek karşı önlemler üzerinde görüş alışverişinde bulundu. Toplantıda, Trump’a karşı yalnızca diplomatik değil, ekonomik olarak da gerçekçi ve caydırıcı seçeneklerin hazır tutulması gerektiği vurgulandı.
1 Şubat ve 1 Haziran Tehdidi Görüşmeleri Hızlandırdı
Trump’ın, Grönland planlarına engel olarak gördüğü altı AB ülkesi ile birlikte İngiltere ve Norveç’e, 1 Şubat’tan itibaren %10, 1 Haziran’dan itibaren ise %25 oranında gümrük vergisi uygulayacağı yönündeki açıklamaları, Avrupa’da alarm zillerinin çalmasına neden oldu. Bu tehdidin ardından AB içinde istişareler hız kazanırken, Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa da önümüzdeki günlerde AB liderlerini bir araya getirecek bir zirve düzenleneceğini duyurdu.
18 Ocak’taki görüşmelere katılan bir diplomat, Politico’ya yaptığı açıklamada, “Avrupa şu aşamada tüm seçenekleri masada tutuyor. Eğer ABD gümrük vergilerini hayata geçirirse, karşılık da gecikmeyecek” değerlendirmesinde bulundu.
Askıya Alınan Önlemler Hızla Devreye Girebilir
Masadaki en güçlü seçeneklerden biri, AB’nin geçen yıl Temmuz ayında ABD ile varılan ticaret anlaşması sonrası askıya aldığı 93 milyar avroluk misilleme gümrük vergilerinin yeniden yürürlüğe konması. Kaynaklara göre bu adım, diğer alternatiflere kıyasla “çok hızlı” şekilde uygulanabilecek bir mekanizma sunuyor.
Buna ek olarak, AB’nin jeopolitik baskıyı ticari araçlarla kullanan ülkelere karşı geliştirdiği Zorlama Karşıtı Araç (ACI) da olası seçenekler arasında yer alıyor. Ancak diplomatlara göre, bu enstrüman daha sert bir adım olarak görülüyor ve özellikle daha temkinli üye ülkelerde endişe yaratıyor. Bu nedenle, Avrupa Komisyonu’ndan şu aşamada ACI’nın devreye alınması yönünde resmi bir talep bulunmuyor.
Vergiler Grönland Anlaşmasına Bağlandı
Trump, 17 Ocak’ta sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, İngiltere, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Almanya, Hollanda, Norveç ve İsveç’ten ABD’ye yapılan ithalata uygulanacak gümrük vergilerinin, “Grönland’ın tam ve mutlak olarak satın alınmasına ilişkin bir anlaşmaya varılana kadar” yürürlükte kalacağını duyurmuştu.
Halihazırda ABD, İngiltere’den yapılan ithalata %10, AB’den yapılan ithalata ise ortalama %15 oranında gümrük vergisi uyguluyor. Yeni tehditler, bu oranların daha da sertleşeceğine işaret ediyor.
Otomotiv ve Sanayi Alarmda
Köln Ekonomi Araştırma Enstitüsü’nün yayımladığı yeni bir uzman raporuna göre, olası ABD gümrük vergilerinden en fazla etkilenecek sektörlerin başında Alman otomotiv sanayisi geliyor. Uzmanlar, ticaret geriliminin derinleşmesi halinde yalnızca otomotiv değil, makine, çelik ve kimya sektörlerinde de ciddi kayıplar yaşanabileceğine dikkat çekiyor. AB kulislerinde genel beklenti, diplomatik çözüm arayışlarının süreceği ancak Trump’ın tehditlerini hayata geçirmesi durumunda, Avrupa’nın ekonomik karşılık vermekte tereddüt etmeyeceği yönünde.
