Ukrayna'da demir ve çelik sektörüne yönelik demiryolu yük taşımacılığı, 2026 yılının ilk yarısında geçen yılın aynı dönemine göre %20 azalarak 31,4 milyon tona düştü. Gerilemede en büyük etken, demir cevheri ihracatındaki sert düşüş oldu.

Ukrayna Demiryolları'nın (UZ) verilerine göre, 2026 yılının Ocak-Haziran döneminde demir cevheri, demir-çelik ürünleri, kömür, kok kömürü ve metalurjik kireçtaşını kapsayan demir ve çelik sektörü yüklerinin demiryolu taşımacılığı geçen yılın aynı dönemine göre %20 azalarak 31,4 milyon tona geriledi. Toplam taşımacılık hacmindeki düşüş 7,6 milyon ton olarak gerçekleşirken, söz konusu yük grubu UZ'nin toplam yük taşımalarının %42'sini oluşturdu.

En sert gerileme demir ve manganez cevheri taşımalarında yaşandı. Bu ürün grubunda taşınan yük miktarı yıllık bazda %36,7 azalarak 16,7 milyon tona düştü. Düşüşün temel nedeni, demir cevheri ihracatının %31 gerileyerek 5,3 milyon ton azalması oldu. Yurtiçi sevkiyatlar da %14 düşüşle 810 bin ton geriledi.

Demir ve çelik ürünleri taşımacılığı ise sınırlı bir artış gösterdi. Toplam sevkiyat hacmi %2 artarak 4,5 milyon tona ulaşırken, ihracat taşımaları 2,7 milyon tona geriledi. Buna karşın ithalat taşımaları %80 artışla 251 bin tona yükseldi.

Kömür taşımacılığı %18 azalarak 8,2 milyon tona düştü. Yurtiçi sevkiyatlar 2 milyon tonluk kayıpla 5,7 milyon tona gerilerken, ithalat hacmindeki %24'lük artışla 2,4 milyon tona ulaşılması düşüşü kısmen dengeledi.

Kok kömürü taşımacılığı %8 azalarak 740 bin ton olarak gerçekleşti. İç sevkiyatlar %13,6 gerilerken, ithalat hacmi %2 düşüşle 312 bin ton seviyesinde kaldı. Ukrayna'da kok kömürü madenlerinin kaybedilmesi nedeniyle çelik üreticilerinin bu hammaddeyi ve koku ithalat yoluyla temin etmeyi sürdürdüğü belirtildi.

Metalurjik kireçtaşı taşımaları ise %5 düşüşle 1,33 milyon tona geriledi. İç sevkiyatlardaki azalma, ithalatın %60 artarak 188 bin tona yükselmesiyle kısmen telafi edildi.

Öte yandan, Ukrayna Demiryolları'nın sınıflandırmasında demir ve çelik yükleri kapsamında yer almayan demir-çelik hurdası taşımacılığı da yılın ilk yarısında 400 bin tona gerileyerek geçen yılın aynı dönemine göre 200 bin ton azaldı.

UZ, taşımalardaki düşüşün nedenleri arasında küresel demir cevheri fiyatlarının gerilemesi, başlıca pazarlarda çelik ve cevher talebinin zayıflaması, madencilik şirketlerine KDV iadelerindeki gecikmeler, lojistik ve enerji sorunları ile Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (CBAM) ihracat üzerindeki etkisini gösterdi.

Buna karşın Ukrayna Demiryolları'nın Ağustos ayından itibaren yük tarifelerini %30, 1 Ocak 2027'den itibaren ise ilave %15 artırmayı planladığı belirtilirken, sektör temsilcileri bu artışların özellikle demir cevheri taşımacılığını daha da olumsuz etkileyebileceği ve demir-çelik sektörünün rekabet gücünü zayıflatabileceği değerlendirmesinde bulunuyor.